Türk tiyatrosunun duayen isimlerinden Haldun Dormen, 21.01.2026 tarihinde vefat etti. Haldun Dormen’in vefatı, sanat dünyasında derin bir üzüntüyle karşılandı. Ardında onlarca oyun, sayısız öğrenci ve güçlü bir kültürel miras bırakan Dormen’i bu yazıda, kaybın ötesinde sanata adanmış yaşamı ve Türk tiyatrosuna kattıklarıyla anmak istiyoruz.
Haldun Dormen, sadece sahne sanatının değil, aynı zamanda modern tiyatro anlayışının Türkiye’de yerleşmesinde kritik rol oynamış bir isimdir. Oyunculuk, yönetmenlik, yazarlık ve eğitimcilik kimlikleriyle sanat dünyasına zengin katkılar sunan Dormen, nesiller boyunca iz bırakan eserler ortaya koymuştur.
Haldun Dormen Hayatı ve Eğitimi
Haldun Dormen, 5 Nisan 1928 tarihinde Mersin’de doğdu. Ailesi İstanbul’a taşındıktan sonra eğitim hayatına burada devam etti. Orta okul yıllarında Galatasaray Lisesi’nde sahneye çıkmaya başlayan Dormen, tiyatroya olan ilgisini bu dönemde geliştirdi.
Lise öğrenimini Robert Koleji’nde tamamladıktan sonra tiyatro eğitimi için Amerika Birleşik Devletleri’ne gitti. Dünyaca ünlü Yale Üniversitesi Tiyatro Bölümü’nden mezun olan Dormen, eğitimini takiben ABD’de çeşitli tiyatrolarda oyunculuk ve yönetmenlik yaptı.
1954’te Türkiye’ye dönen Dormen, Muhsin Ertuğrul’un yönetimindeki Küçük Sahne’de Cinayet Var adlı oyunda dedektif rolüyle sahneye çıkarak seyirci karşısına ilk kez profesyonel olarak çıktı. Kısa süre sonra Cep Tiyatrosu’nu kurdu ve ardından 1957’de Dormen Tiyatrosu’nu açtı. Bu tiyatro, kısa sürede İstanbul’un sanat hayatında önemli bir yer edindi ve modern tiyatro anlayışına yeni soluklar getirdi.
Sahne Hayatı ve Yönetmenlik Çalışmaları
Dormen, tiyatro sahnesine tiyatro eserleri ve müzikallerle farklı bir bakış açısı getirdi. Özellikle batı tarzı müzikallerin Türkiye’de tanınmasına öncülük etti. 1961’de sahnelediği Irma La Douce gibi yapımlar, müzikal tiyatronun seyirciyle buluşmasında dönüm noktası oldu.
Haldun Dormen, yalnızca sahne oyunculuğuyla değil, aynı zamanda yönettiği ve yazdığı oyunlarla da adından söz ettirdi. Hisseli Harikalar Kumpanyası, Geceye Selam ve Şen Sazın Bülbülleri gibi eserleri bu dönemin öne çıkan çalışmaları arasında bulunuyor.
“Lüküs Hayat” Efsanesi
Haldun Dormen’in sanat kariyerinde iz bırakan yapımların başında “Lüküs Hayat” gelir. Cemal Reşit Rey’in unutulmaz eseri, Dormen’in rejisiyle 1985 yılında İstanbul Şehir Tiyatroları sahnesinde yeniden hayat buldu. Bu yorum, yalnızca dönemin değil, Türk tiyatro tarihinin en uzun soluklu ve en çok izlenen prodüksiyonlarından biri hâline geldi.
Yaklaşık 30 yıl boyunca aralıksız sahnelenen ve çoğu zaman kapalı gişe oynayan “Lüküs Hayat”, geniş kitleleri tiyatroyla buluşturmayı başardı. Eser, İstanbul’daki başarısının ardından İzmir, Mersin ve Eskişehir başta olmak üzere birçok şehirde sahnelenerek Dormen’in tiyatroyu yaygınlaştırma anlayışının da güçlü bir örneği oldu.
Haldun Dormen’in Türk Tiyatrosuna Kazandırdığı İsimler
Haldun Dormen, yalnızca sahneye koyduğu oyunlarla değil, yetiştirdiği ve desteklediği sanatçılarla da Türk tiyatrosunda kalıcı bir etki bırakmıştır. Özellikle Dormen Tiyatrosu, uzun yıllar boyunca birçok genç yetenek için adeta bir okul işlevi görmüştür. İşte Dormen’in sanat yolculuklarında önemli rol oynadığı bazı isimler:
Ajda Pekkan
Sahne disiplinini ve performans kültürünü Dormen Tiyatrosu’nda kazanan Ajda Pekkan, kariyerinin ilk yıllarında Haldun Dormen’in yönlendirmeleriyle sahne deneyimi edinmiştir.
Metin Akpınar
Türk tiyatrosu ve mizahının usta isimlerinden Metin Akpınar, Dormen Tiyatrosu’nda sahne alarak tiyatro kariyerinin temellerini atmıştır.
Zeki Alasya
Toplumsal mizahın güçlü temsilcilerinden Zeki Alasya, Dormen Tiyatrosu’nda edindiği deneyimlerle sahne dilini geliştirmiştir.
Ayşen Gruda
Tiyatrodan sinemaya uzanan başarılı kariyerinin başlangıcında Dormen Tiyatrosu’nda yer alan Ayşen Gruda, burada kazandığı sahne pratiğiyle dikkat çekmiştir.
Gülriz Sururi
Modern tiyatronun önemli kadın oyuncularından Gülriz Sururi, Dormen’in tiyatro anlayışından etkilenen isimler arasında yer almıştır.
Tanju Gürsu, Nisa Serezli, Sezai Altekin
Tiyatro ve seslendirme alanlarında tanınan bu isimler de Dormen Tiyatrosu’nun yetiştirdiği ya da erken dönemlerinde katkı sunduğu sanatçılar arasındadır.
Kısaca; Haldun Dormen’in en önemli katkılarından biri, genç sanatçılara disiplinli çalışma alışkanlığı, seyirciyle doğru iletişim ve çağdaş tiyatro bakışı kazandırmasıdır. Onun sahnesinden geçen pek çok isim, daha sonra Türk tiyatrosu, sineması ve televizyonunda önemli başarılara imza atmıştır.
Huzurla uyu büyük usta. ☀
Ayrıca ilgini çekebilir: 2025 Yılında Aramızdan Ayrılan Ünlüler.
Sadece 29.
